A marabillosa aventura de Jella Lepman: "Un puente de libros infantiles"

" ... Un bo día chamou á porta un coronel norteamericano... preguntou se ... estaría disposta a voar a Alemania... coma asesora para temas relacionados coa educación e cultura dos nenos e as mulleres alemás...

(...)

...Cada vez tiña máis claro  que non debía mirar atrás, senón afrontar o futuro pensando nos nenos... Finalmente aceptei... "

Así relata Jella Lepman no seu libro autobiográfico "Un puente de libros infantiles" ( Editorial Creotz. Vigo. 2017) como se embarcou nunha marabillosa  aventura ( sen por iso deixar de ser moi crúa, polo regreso á derruída Alemania de posguerra, para ela que, como alemá e xudía, volvía ao seu país) a cal  frutificou na posta en marcha da Exposición Internacional do Libro Infantil e Xuvenil ( Munich 1946), a primeira pedra que iniciaría un fermoso camiño pola mundo da lectura ( do desfrute e da formación a través das prácticas lectoras) para a creación da Biblioteca Internacional da Xuventude (Munich,1949) do IBBY (1953) e do premio Hans Christian Andersen.

Realmente resulta emocionante seguir a Jella Lepman, coas súas propias palabras, relatando as iniciativas e os esforzos para conquistar a autoridades europeas e americanas nun momento histórico no que a prioridade era recontruír a Europa, a Alemania destrozadas (non sentido físico e espiritual) pola Segunda Guerra Mundial.

Do relato de Jella deducimos que tan importante como reconstruír dos entullos era dar de beber nas fontes da imaxinación e da lectura aos nenos e nenas alemáns, reeducalos para que o nazismo non volvese rexurdir máis nunca.

Unha gran muller que con tesón e enerxía creou unha biblioteca nunha liña na que  a seguimos deseñando hoxe en día, centrada na lectura e na formación, o agasallo e apoio dos libros en tempos de crise como táboa de salvación.

Unha relato en clave autobiográfica que mesmo pode entenderse coma un rigoroso e ilusionante manual, imprescindible para a formación dun bo, dunha boa bibliotecaria.

Un pracer de lectura para todos e todas os que mediamos no mundo dos libros.

Sobre mediación lectora e propostas de lectura.

Rematado o curso académico os mediadores de lectura, quen máis quen menos, vimos de compartir coa nosa rapazada as nosas propostas lectoras para o verán; apoiándonos nas novidades editoriais, as ofertas das librerías, as recomendacións que determinadas páxinas dixitais (as cales seguimos e coas que polo xeral compartimos gustos lectores), as apostas daqueles escritores dos que nos consta a súa calidade... elaboramos estas suxerencias que partillamos co noso alumnado e publicamos nos nosos blogues. 

A través da rede chega agora a nós un artigo que Luís Miguel Cencerrado publica en BiblogTecarios arredor deste tema " Conjugar el verbo recomendar en la biblioteca pública e escolar" para axudarnos a reflexionar sobre esta práctica que realizamos ás veces sen pararnos a meditar sobre a profundidade e o alcance da mesma.

Di Luís Miguel Cencerrado no seu post que " O noso labor de promoción de hábitos lectores debe asentarse firmemente sobre o valor e a riqueza das suxerencias de lectura que propoñemos", valor e riqueza dúas palabras cheas de sentido no noso traballo coma educadores e continúa " o valor das coleccións da biblioteca (...) dependerá fundamentalmente da calidade das lecturas e das informacións que conteñen os documentos que a conforman" outro dato a ter en conta cando realizamos non só a selección senón tamén as compras dos fondos para a nosa rapazada.

Sobre o desenvolvemento da práctica de propostas lectoras fai referencia a "tecer un bo ambiente de confianza, intercambio  e complicidade" cos lectores e non podo deixar de lembrar cando dalgún xeito rexeito a lectura dalgún alumno ou alumna (por consideralo sen valor, mesmo pouco recomendable para a súa formación) e non establecín esa previa complicidade, afinidade á que fai referencia Cencerrado o que convirte a miña recomendación en negación e non en valor.

Arredor da actualización constante que según Cenderrado require esta práctica en moitos casos resulta agotadora cando debes compaxinala coa preparación de clases, exames, proxectos... o que desde logo, son consciente, pode afectar á calidade, ao valor das miñas propostas lectoras, a ese "analizar, valorar e escoller" tan enriquecedor da práctica que cita Cencerrado.

Outro importante consello do articulista é que " esta función debe ser exercida co ánimo de compartir, sen imposicións e dogmatismos, de forma bidirecional e colaborativa" e tremo só de pensar nas ocasións nas que inconscientemente caín no dogmatismo e esquecín a bidirección das propostas.

Achega Cencerrado que o éxito no labor de análise e selección é "identificar o material que imos analizar, describir os elementos máis relevantes da obra e realizar a valoración dos mesmos".

Consellos de gran utilidade que complementan o seu artigo con unhas pautas a seguir cando lemos unha obra, cando a analizamos e cando a valoramos: constatamos a utilidade do emprego de fichas de análise adecuadas ao tipo de obras que son, xa que logo, perfectas para axudar á nosa reflexión sobre a lectura, achegarnos a determinados elementos da mesma e realizar unha valoración realizada coma lectores críticos e reflexivos.

Un artigo este de Luís Miguel Cencerrado que debemos ter moi en conta á hora de realizar e publicar as nosas recomendacións lectoras.

https://www.biblogtecarios.es/lmcencerrado/conjugar-el-verbo-recomendar-en-la-biblioteca-publica-y-escolar/

MEDIADORES DE LECTURA: PÓNDOMOS EN VALOR.

VALLA COMA EXEMPLO:

En Pontevedra hai un club de lectura xuvenil, organizado polo Salón do Libro, do que formamos parte vari@s e variopintos MEDIADORES DE LECTURA: Libreir@s, profesores coordinadores de club de lectura escolares, profesionais dos medios de comunicación, representantes polític@s de cultura e dinamización lingüística, especialistas en xestión cultural, escritor@... 

Vai xa un curso no que nos levamos reunindo para falar de libros, compartir lecturas, experiencias lectoras con escritor@s de LIX coma Ledicia Costas, Manuel Lourenzo, Francisco Castro, María Reimóndez , Eva Mejuto... 

Cando saímos na prensa local valórase o encontro co escritor/-a e non se menciona o esforzo que os participantes realizamos para ler, compartir opinións, programar citas lectoras, reflexionar e matizar ideas, buscar xeitos de conquistar aos nos@s lector@s adolescentes, indagar sobre os autores e a súa obra, mesmo darlle mil voltas á selección de lecturas, literalmente "buscarnos a vida" para contactar e animar aos creadores a reunirse con nós... e sobre todo a paixón que poñemos na transmisión das lecturas (ás veces mesmo agotadoraaa...).

E a miña cuestión de hoxe vai nesta dirección: Que sería d@s escritor@s, das vendas editoriais, da formación de lectores críticos tan necesarios nesta sociedade das imaxes e da inmediatez, sen o labor d@s MEDIADORES DA LECTURA?

Fundamentalmente aportamos o noso amor polos libros e as lecturas, polos escritores, polas editoriais e polo futuro dun mundo de reflexión e pensamento: un lector/-a non pode ser conquistado polas palabras sen fondo, sen argumento, sen sentido, sen amor e nós mediamos para que sexa posible, real.

Ocupamos o noso lugar na cadea da lectura, coma diría Michelle Pettit somos os facilitadores da lectura e nós tamén poñemos o noso gran de area para MELLORAR O MUNDO.